ԱՄՆ-ը և Իսրայելը սպառնում են հարձակվել Իրանի վրա, Թեհրանը խոստանում է հուժկու պատասխան տալ
Իրանի, ԱՄՆ-ի և Իսրայելի դիմակայությունը շարունակվում է. Միացյալ Նահանգները և Իսրայելը սպառնում են հարձակվել Իսլամական Հանրապետության վրա, Թեհրանը խոստանում է հուժկու պատասխան տալ, այդ թվում՝ բալիստիկ հրթիռների օգնությամբ: RTVI-ն տեղեկացրել է, թե ԱՄՆ-ի որ օբյեկտներին են ընդունակ հարվածել Իրանը:
«Iran Watch»-ի գնահատմամբ ՝ Իրանն ունի բալիստիկ հրթիռների զգալի զինանոց: Հանրապետության բանակն ունի մոտ 200 արձակման կայան և փոքր ու միջին հեռահարության 1500 հրթիռ, այդ թվում ՝ «Sejjil»-ը և «Khorramshahr-4»-ը, որոնք կարող են թիրախներ խոցել մինչև երկու հազար կիլոմետր հեռավորության վրա, գրել է RTVI-ն։
Պարբերականի տեղեկացմամբ, Իրանը հնարավորություն ունի գրոհելու ամերիկյան ռազմաբազաները Սիրիայում, Իրաքում, Քուվեյթում, Քաթարում, ԱՄԷ-ում, Օմանում և Բահրեյնում: Վերջինիս ջրերում տեղակայված է ԱՄՆ-ի ռազմածովային ուժերի Հինգերորդ նավատորմը։ Քուվեյթում տեղակայված են ԱՄՆ-ի պատերազմի նախարարության (նախկինում՝ Պենտագոն) միանգամից մի քանի ռազմական օբյեկտներ, այդ թվում՝ «Քեմփ- Ֆարիջան» բազան, որտեղ կենտրոնացած են ռազմաօդային ուժերի, ռազմածովային ուժերի, ծովային հետևակի կորպուսի ուժերը և «Ալի-ալ-Սալեմ» օդանավակայանը:
ԱՄԷ-ում գործում է ԱՄՆ-ի «Ալ-Դաֆրա» ավիաբազան։ Քաթարում մինչև 10 000 ամերիկացի զինվորականներ ծառայություն են իրականացնում «Ալ-Ուդեյդ» ավիաբազայում։ Եվս մեկ ավիաբազա՝ «Ինջիրլիքը», գտնվում է Թուրքիայի հարավում։ Այնտեղ կենտրոնացած է Պենտագոնի միջուկային զենքը։ Ամերիկացիների հետ միասին բազայում հերթապահում են թուրք օդաչուները։
ԱՄՆ-ի ռազմածովային ուժերի «Boeing P-8A Poseidon» հետախուզական ու հականավային ինքնաթիռը երեկ, «РИА Новости»–ի տեղեկացմամբ, նկատվել է Հորմուզի նեղուցի ջրերի վրա, Իրանի սահմանի մոտ: Ըստ թռիչքի երթուղու, ինքնաթիռը դուրս է եկել Բահրեյնից, պտտվել Հորմուզի նեղուցի երկնքում և հետ վերադարձել:
«Boeing P-8A Poseidon»-ը, որը զինված է տորպեդներով, թևավոր հրթիռներով և ռումբերով, բազմագործառույթային հակասուզանավային և հետախուզական ինքնաթիռ է, որն, ի թիվս այլ նպատակների, օգտագործվում է նաև սուզանավերի հայտնաբերման ու հավանական հակառակորդների ռազմածովային ուժերի մասին տեղեկություններ հավաքելու համար: Այն հագեցած է ակտիվ բազմաստատիկ և պասիվ ակուստիկ սենսորային համակարգով, հակադարձ սինթեզված բացվածքով ռադիոտեղորոշիչով, պարամետրերի չափման նոր էլեկտրոնային համակարգով, նոր էլեկտրաօպտիկական/ինֆրակարմիր տվիչով և մագնիսական անոմալիաների թվային դետեկտորով:
Ավելի վաղ հայտնի էր դարձել ՆԱՏՕ-ի միանգամից հինգ ինքնաթիռների տեղափոխումը Լեհաստանի Ժեշով քաղաքում գտնվող Հյուսիսատլանտյան դաշինքի ավիաբազա, Իրանին ավելի մոտ: Խոսքն օդում ինքնաթիռներին վառելիքով լցավորող երեք հատ «Airbus A330−243mrtt»-ի, բրիտանական «Boeing RC-135W Rivet Joint» հետախուզական ինքնաթիռի և AWACS հեռահար ռադիոլոկացիոն հայտնաբերման համակարգով ֆրանսիական «Boeing E-3F Sentry» ինքնաթիռի մասին է։ Վերջինս կարևոր օղակ է հակաօդային պաշտպանության համակարգման և կործանիչների կառավարման համար։
ՌԴ վաստակավոր ռազմական օդաչու, գեներալ-մայոր Վլադիմիր Պոպովը «Аргументы и факты»-ին տված մեկնաբանության մեջ հնարավոր է համարել, որ ՆԱՏՕ-ի ակտիվությունը կարող է կապված լինել Իրանին հարված նախապատրաստելու հնարավորության մասին ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփի վերջին հայտարարությունների հետ:
Ընդ որում, ըստ Պոպովի, ամենամյա զորավարժությունների շրջանակներում իրականացվող ավիացիայի ստանդարտ տեղաշարժերի հետևում կարող է թաքնված լինել ավելի մասշտաբային գործողությունների նախապատրաստումը։ Դա հատկապես իրական է Իրանի վրա հնարավոր հարձակման մասին Դոնալդ Թրամփի հայտարարությունների ֆոնին։
«Կարևոր է հասկանալ, որ Մերձավոր Արևելքում հարվածի համար անհրաժեշտ է գործարկել հսկայական ավիացիոն ենթակառուցվածք,- ասել է գեներալը:- Ժեշովի բազան իսկապես օգտագործվում է Հատուկ ռազմական գործողության համատեքստում և Ուկրաինային սպառազինության մատակարարման համար, բայց այս օբյեկտը նաև ծառայում է որպես ցատկման օդանավակայան հետագա թռիչքների համար դեպի Թուրքիա կամ հարավային ուղղությամբ, օրինակ, ԱՄԷ-ում գտնվող ավիաբազաներ: Այս ամենն անհրաժեշտ է զորքերի, որպես ամբողջություն, կապի, դիտարկման, լոկացիայի և կառավարման ապահովման համար. ավիացիա, ծովային ուժեր և հրթիռային կայանքներ: Այսինքն՝ նման գործողությունները կարող են յուրօրինակ մարզում լինել Իրանին և նրա օբյեկտներին հարվածներ հասցնելու համար»:
Պոպովի կարծիքով, վերջնական որոշումը կախված է Վաշինգտոնի քաղաքական կամքից: Այստեղ պետք է հաշվի առնել Թրամփի գործոնը. նա խելացի է, բայց չափազանց անկայուն՝ կարող է սրել իրավիճակը, կտրուկ հայտարարություններ անել, իսկ հետո հանկարծակի նահանջել:
ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփի հատուկ բանագնաց Սթիվեն Ուիթքոֆը, ԱՄՆ-ի Զինված ուժերի կենտրոնական հրամանատարության (CENTCOM) ղեկավար ծովակալ Բրեդ Կուպերը և ԱՄՆ-ի առաջնորդի փեսա Ջարեդ Քուշները Օմանի մայրաքաղաք Մուսկատում Թեհրանի միջուկային ծրագրի շուրջ ճգնաժամի կարգավորման հարցով ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև փետրվարի 6-ի բանակցությունների հաջորդ օրը, ТАСС-ի փոխանցմամբ, բարձրացել են Արաբական ծովում գտնվող «USS Abraham Lincoln» («Աբրահամ Լինքոլն») ավիակրի վրա: Այս մասին Ուիթքոֆը հայտնել է X սոցիալական ցանցում:
Ուիթքոֆի խոսքով՝ ԱՄՆ- ներկայացուցիչները հանդիպել են ավիակրի և նրան ուղեկցող ամերիկյան նավերի խմբի անձնակազմերի հետ: Ի թիվս այլ բաների, Ուիթկոֆը, Կուպերը և Քուշները «զրույց են ունեցել իրանական անօդաչու թռչող սարքը խոցած օդաչուի հետ»: Ինչպես իր աղբյուրներին հղումով նշել է «Axios» պորտալի լրագրող Բարաք Ռավիդը, նրանց այցը ավիակիր «ազդանշան է այն մասին, որ ԱՄՆ-ն դիտարկում է գործողությունների այլ տարբերակներ Իսլամական Հանրապետության հետ բանակցությունների ձախողման դեպքում»:
Փետրվարի 3-ին ԱՄՆ ԶՈւ կենտրոնական հրամանատարության պաշտոնական ներկայացուցիչ, կապիտան Թիմ Հոքինսը հայտարարել էր, որ ամերիկյան F-35C կործանիչը խոցել է իրանական ԱԹՍ-ն այն բանից հետո, երբ վերջինս մոտեցել է Արաբական ծովում «USS Abraham Lincoln ավիակրին»: Այս կապակցությամբ նշենք, որ ԱՄՆ-ի հինգերորդ սերնդի F-35C կործանիչն Արբական ծովի չեզոք ջրերի վրա, միջազգային իրավունքի կոպտագույն խախտմամբ ոչնչացրել է իրանական «Shahed-129» մոդելի ԱԹՍ-ն, որը, գործելով իրավական դաշտում, միջազգային ջրատարածքի երկնքում իրականացնելիս է եղել պլանային հետախուզական և լուսանկարահանման առաքելություն:
Սատանայի պետությունը դարձյալ գործել է ոչ թե միջազգային իրավունքով, այլ ուժի իրավունքով՝ վերահաստատելով, որ Միացյալ Նահանգներն ահաբեկչական պետություն է: Բացառված չէ, որ նպատակն եղած լինի Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսին (ԻՀՊԿ) պատասխան գործողությունների սադրելը: ԱՄՆ-ի հետախուզական բազմաթիվ ԱԹՍ-ներ և ինքնաթիռներ թե՛ Մուրմանսկի մոտ, թե՛ Սև ծովի միջազգային ջրատարածքի վրա և այլուր թռիչքներ կատարելով, հետախուզական տեղեկություններ են հավաքում ու փոխանցում ՌԴ ռազմածովային ուժերի նավերի, սուզանավերի, նավահանգիստների ռազմական այլ օբյեկտների վերաբերյալ, նաև՝ քաղաքացիական… Բայց Ռուսաստանի ԶՈւ-ն չի խոցում նրանց, քանի որ հետախուզական գործունեությունը ՌԴ տարածքային ջրերի վրա չի իրականացվում:
Խոցելով իրանական ԱԹՍ-ն, ԱՄՆ-ը, բարեբախտաբար, ամբողջությամբ չի հասել իր նպատակին: Իրանական «Tasnim» գործակալությունը, վկայակոչելով իրազեկ աղբյուրին, հայտնել է, որ Իրանի Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի անօդաչու թռչող սարքը հասցրել է կատարել առաջադրված բոլոր խնդիրները և հավաքագրված տեղեկատվությունը փոխանցել է մինչև իր հետ կապի կտրվելը:
ԻՀՊԿ-ի աղբյուրը, որին հղում է արել իրանական գործակալությունը, հաստատել է, որ «Shahed-129»-ը «հաջողությամբ փոխանցել է» դիտարկման ու տեղազննման լուսանկարները կառավարման կենտրոն, սակայն դրանից հետո նրա հետ կապը կորել է:
Արթուր Հովհաննիսյան
Հեղինակի նյութեր
Մեկնաբանություններ
Ասում են...
-
Ասում են… Իրանի հետ հարաբերությունները Հայաստանի համար այլընտրանք չունեն այդ հարաբերությունները կենսական նշանակություն ունեն թե՛ Հայաստանի, թե՛ Իրանի համար, և այս իրողությունը պետք է հասկացնել արևմտյան գործընկերներին
-
Ասում են… Բաքուն դատապարտեց Լեռնային Ղարաբաղի հայ բնակչության ինքնորոշման իրավունքը, որը դրսևորվեց Խորհրդային Միության փլուզման ժամանակ։ Դա բռնություն էր, դատաստան, ոչ թե դատավարություն
-
Ասում են… Վստահ ենք, որ Հարավային Կովկասի երկրները, այդ թվում՝ Հայաստանը, հասկանում են, որ Բրյուսելի և Վաշինգտոնի ենթադրաբար բարի մտադրությունների հետևում թաքնված են սառը հաշվարկներ
-
Ասում են… Իրանի ուրանի պաշարների ոչնչացման և զրոյական հարստացմանն անցնելու ԱՄՆ պահանջներն անիրատեսական են։ Հրթիռային ծրագրի և դաշնակիցներին սատարելու վերաբերյալ պայմանները քննարկման ենթակա չեն։
Իրանը չի ենթարկվի դրսից պարտադրված թելադրանքին։ Մենք անկախ երկիր ենք և ինքներս ենք որոշում մեր ուղին
-
Ասում են… Մեզ բացարձակապես չի վերաբերում այն, ինչ կատարվում է Գրենլանդիայի հետ։ Բայց մենք Միացյալ Նահանգների հետ նմանատիպ հարցեր լուծելու փորձ ունենք:
19-րդ դարում, կարծեմ՝ 1867 թվականին, ինչպես գիտենք, Ռուսաստանը վաճառեց Միացյալ Նահանգներին, իսկ Միացյալ Նահանգները մեզնից գնեց Ալյասկան
-
Ասում են Մենք գիտեինք, որ կանոնների վրա հիմնված միջազգային կարգի պատմությունը մասամբ կեղծ էր։ Որ ուժեղագույններն իրենց կազատեն պարտավորություններից այն ժամանակ, երբ ճիշտ համարեն։ Որ առևտրային կանոնները կիրառվում էին անհամաչափորեն։ Եվ որ միջազգային իրավունքը կիրառվում էր տարբեր խստությամբ՝ կախված մեղադրյալի կամ զոհի ինքնությունից
-
Ասում են… Այս պահին մենք ապրում ենք մեր պատմության ամենածանր փուլերից մեկը: ՈՒկրաինայի վրա ճնշումը հիմա առավելագույնն է։ ՈՒկրաինան կարող է կանգնել չափազանց բարդ ընտրության առաջ` կա՛մ արժանապատվության կորուստ, կա՛մ հիմնական գործընկերոջ հնարավոր կորուստ։ Կա՛մ բարդ 28 կետերի ընդունում, կա՛մ անչափ ծանր ձմեռ
-
Ասում են… Ինչո՞ւ մենք 2020 թվականին այդ պատերազմը չկանխեցինք։ Չէ՞ որ կարող էինք կոշտ զգուշացնել Ադրբեջանին, որ ուժային լուծում թույլ չենք տա։ Եվ ոչինչ էլ չէր լինի
-
Ասում են… Եթե չլիներ մեր չարամիտ միջամտությունը, ապա հայերի բացարձակ մեծամասնությունը, ըստ Սան Ստեֆանոյի պայմանագրի, հայտնվելու էր Ռուսաստանի պաշտպանության ներքո
-
Ասում են… Պարադիգմի կտրուկ փոփոխությունը և անցումը դեպի Եվրամիության հարթակ, մեր կարծիքով, անխուսափելիորեն կապված կլինի ՀՆԱ-ի անկման և հայկական բիզնեսին, տնտեսությանն ու Հայաստանի հասարակ քաղաքացիների կենսամակարդակին լուրջ հարվածների հետ։
-
Ասում են… Դոնալդ Թրամփի գլխավորած հանրապետական վարչակազմի ԱՄՆ-ում իշխանության վերադարձով Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո միջազգային գործընթացների Վաշինգտոնի ըմբռնումը նոր հարթություն է ձեռք բերել: Հունվարի 15-ին Սենատում այս հարցի վերաբերյալ նոր պետքարտուղար Մարկո Ռուբիոն շատ խոսուն հայտարարություններ արեց։
-
Ասում են Եթե ինչ-որ մեկը սեփական պատմությունը խեղաթյուրում է թշնամու բարեհաճությանը արժանանալու համար, նա հարգանքի արժանի չէ: Թուրքիան Հայաստանի հավերժական թշնամին է, նրանք հավերժական անեծքի տակ են հայոց կոտորածը կազմակերպելու համար:
-
Ասում են… «Զանգեզուրի միջանցքը» ներկայիս տեսքով մաքուր թուրքական պրոյեկտ է: Այդ միջանցքով Ադրբեջանը ոչնչից ստանալու է տարեկան 1,5 մլրդ դոլար եկամուտ, իսկ Թուրքիայի առջև բացվելու են Կասպից ծովի դարպասները, և մուտք է գործելու Կենտրոնական Ասիա
-
Ասում են Ռուսաստանի նախագահ Պուտինը Զանգեզուրի միջանցքի մասին ոչ մի նոր բան չի ասել Ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմից հետո, որն ավարտվել է 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի հայտարարությամբ։ Միևնույն ժամանակ, հայտնի չէ, թե այս հարցում Հայաստանը, Ադրբեջանը, Իրանը, Ռուսաստանն ու Թուրքիան ինչպես են «ընտելանալու» միմյանց:
-
Ասում են… Ռուսաստանի տարածքին հեռահար ճշգրիտ զենքերով հարվածներ հասցնելու հնարավորություն ՈՒկրաինայի ԶՈՒ-ն չունի, հետևաբար, եթե հայտարարվում է, որ ՈՒկրաինային թույլատրվում է նման հարվածներ հասցնել, ապա դա նշանակում է, որ ՆԱՏՕ-ն ուղիղ մտնում է կոնֆլիկտի մեջ Ռուսաստանի հետ
Տարածաշրջանային
Աշխարհն անորոշություններով լի բարդ ճամփաբաժանի առաջ է
Եթե աշխարհի ներկա վիճակին նայում ենք այն դեպի կայունություն ու խաղաղություն տանելու տեսանկյունից, ապա, նախ և առաջ, պետք է պարզենք ներկա անկայուն ու ճգնաժամային վիճակի արմատն ու բուն պատճառը։Իսկ դա իշխանության հարցն է աշխարհի մակարդակով և մրցակցային պայքարը դրա համար...
